Δυσκολία στην ούρηση στους άνδρες: Πότε χρειάζεται έλεγχος;
Εάν είστε άνδρας μετά τα 50, είναι πιθανόν να έχετε παρατηρήσει αλλαγές στην ούρηση. Στέκεστε μπροστά στην τουαλέτα και περιμένετε αρκετή ώρα, ενώ κάποτε η ούρηση ήταν μια γρήγορη υπόθεση. Η ροή είναι πιο αδύναμη, κάποτε σταματά και ξαναρχίζει, και μετά το τέλος μένει η αίσθηση ότι η κύστη δεν άδειασε εντελώς. Επιπλέον, μέσα στη νύχτα σηκώνεστε μία, δύο ή και περισσότερες φορές.
«Η ηλικία», σκέφτεστε, και δεν πέφτετε έξω. Πολλοί άνδρες, όσο μεγαλώνουν, παρατηρούν τέτοιες αλλαγές. Επειδή όμως εμφανίζονται συχνά σταδιακά, είναι εύκολο να τις αποδώσουμε απλώς στα χρόνια και να μάθουμε να ζούμε μαζί τους. Ωστόσο, η ηλικία δεν είναι διάγνωση. Η συχνοουρία, η νυχτερινή ούρηση ή η δυσκολία στην ούρηση δεν πρέπει να θεωρούνται αυτομάτως «φυσιολογικά» επειδή μεγαλώνουμε. Μπορεί να οφείλονται σε διαφορετικές αιτίες και, όταν επιμένουν ή επηρεάζουν την καθημερινότητα, αξίζουν ιατρική αξιολόγηση.
Ο ρόλος του προστάτη
Για να καταλάβουμε γιατί τα προβλήματα ούρησης είναι τόσο συχνά στους άνδρες όσο μεγαλώνουν, ας σκεφτούμε λίγο την ανατομία. Ο προστάτης είναι ένας μικρός αδένας του ανδρικού αναπαραγωγικού συστήματος, που βρίσκεται ακριβώς κάτω από την ουροδόχο κύστη και περιβάλλει τμήμα της ουρήθρας, δηλαδή του σωλήνα μέσω του οποίου αποβάλλονται τα ούρα.
Με την ηλικία, ο προστάτης συχνά αυξάνει σε μέγεθος. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται καλοήθης υπερπλασία του προστάτη και, όπως λέει και το όνομά της, δεν είναι καρκίνος. Η καλοήθης υπερπλασία και ο καρκίνος του προστάτη είναι διαφορετικές καταστάσεις. Είναι εξαιρετικά συχνή: περίπου 1 στους 2 άνδρες άνω των 50 εμφανίζει ενδείξεις καλοήθους υπερπλασίας, ενώ η συχνότητά της αυξάνεται με την ηλικία. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι όλοι οι άνδρες θα εμφανίσουν συμπτώματα.
Όταν όμως η αύξηση του μεγέθους του προστάτη αρχίζει να πιέζει την ουρήθρα, μπορεί να δυσκολέψει τη φυσιολογική ροή των ούρων. Έτσι μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα όπως πιο αδύναμη ή διακοπτόμενη ροή, δυσκολία στην έναρξη της ούρησης, συχνότερη ανάγκη για ούρηση ή αίσθηση ότι η κύστη δεν έχει αδειάσει πλήρως.
Ποιες αλλαγές αξίζει να προσέξουμε
Σύμφωνα με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ουρολογικής Εταιρείας, τα συμπτώματα του κατώτερου ουροποιητικού μπορεί να αφορούν τόσο τη συχνότητα και την επιτακτικότητα της ούρησης όσο και τη δυσκολία στην έναρξη ή τη ροή των ούρων. Ενδεικτικά:
- Δυσκολία να ξεκινήσει η ούρηση ή ανάγκη να πιέσετε.
- Αδύναμη ή διακοπτόμενη ροή.
- Σταγόνες μετά το τέλος της ούρησης.
- Αίσθηση ότι η κύστη δεν έχει αδειάσει πλήρως.
- Συχνότερη ανάγκη για ούρηση.
- Ξαφνική και επείγουσα ανάγκη να ουρήσετε.
- Επανειλημμένα ξυπνήματα κατά τη νύχτα για ούρηση.
Ένα μεμονωμένο περιστατικό δεν αποτελεί απαραίτητα λόγο ανησυχίας. Αν όμως κάποια από αυτές τις αλλαγές επιμένει, επιδεινώνεται ή αρχίζει να επηρεάζει τον ύπνο και την ποιότητα ζωής, είναι σημαντικό να συζητηθεί με τον γιατρό.
Δεν είναι πάντοτε ο προστάτης
Η καλοήθης υπερπλασία είναι συχνή αιτία, αλλά όχι η μοναδική. Λοιμώξεις, προβλήματα της ουροδόχου κύστης, ορισμένα φάρμακα, νευρολογικές καταστάσεις και άλλες παθήσεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν ουρολογικά συμπτώματα. Ακόμη και η αυξημένη κατανάλωση υγρών, καφεΐνης ή αλκοόλ (ιδίως τις βραδινές ώρες) μπορεί να αυξήσει την ανάγκη για ούρηση.
Ορισμένα από αυτά τα συμπτώματα μπορεί επίσης να εμφανιστούν σε άνδρες με καρκίνο του προστάτη. Αυτό δεν σημαίνει ότι η δυσκολία στην ούρηση ισοδυναμεί με καρκίνο. Στις περισσότερες περιπτώσεις υπάρχουν άλλες, πολύ συχνότερες αιτίες. Γι’ αυτό, η αυτοδιάγνωση δεν είναι καλή ιδέα.
Πότε χρειάζεται άμεση προσοχή;
Εάν παρατηρήσετε αίμα στα ούρα, πόνο ή κάψιμο κατά την ούρηση, πυρετό ή έντονο πόνο, χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση. Το ίδιο ισχύει αν δεν μπορείτε να ουρήσετε καθόλου, παρά την έντονη ανάγκη: η οξεία επίσχεση ούρων δεν είναι σύμπτωμα που περιμένει μέχρι «να δούμε πώς θα πάει αύριο» και απαιτεί επείγουσα αντιμετώπιση.
Αν τα συμπτώματα εμφανίζονται συχνά, επιμένουν ή σας ενοχλούν, απευθυνθείτε στον γιατρό ή στον ουρολόγο. Ανάλογα με την ηλικία, το ιστορικό και τα συμπτώματα, ο γιατρός μπορεί να προχωρήσει στην κατάλληλη κλινική αξιολόγηση και, εφόσον χρειάζεται, να συστήσει εξετάσεις.
Μην οργανώνετε τη ζωή σας γύρω από την τουαλέτα
Τα ουρολογικά συμπτώματα μπορεί να εξελίσσονται τόσο σταδιακά ώστε ο άνδρας να προσαρμόζεται χωρίς να το καταλαβαίνει. Περιορίζει τα υγρά πριν βγει από το σπίτι, ελέγχει πού βρίσκεται η τουαλέτα πριν καθίσει σε ένα εστιατόριο, αποφεύγει μακρινές διαδρομές και ξυπνά επανειλημμένα τη νύχτα, θεωρώντας πλέον φυσιολογικό να είναι κουρασμένος την επόμενη ημέρα.
Όμως, όταν ένα σύμπτωμα αρχίζει να ορίζει την καθημερινότητα, να καθορίζει διαδρομές, ύπνο ή κοινωνικές δραστηριότητες, έχει φτάσει η στιγμή για ιατρική βοήθεια. Το γεγονός ότι ένα σύμπτωμα είναι συχνό δεν σημαίνει ότι πρέπει να το αγνοούμε.
Τι μπορεί να βοηθήσει
Σύμφωνα με οδηγίες του βρετανικού National Institute for Health and Care Excellence (NICE), μπορεί να είναι χρήσιμο να περιοριστούν τα πολλά υγρά λίγο πριν από τον ύπνο και να παρατηρηθεί αν η καφεΐνη ή το αλκοόλ επιδεινώνουν τη συχνοουρία και τη νυχτερινή ούρηση. Αυτό δεν σημαίνει υπερβολικό περιορισμό της ενυδάτωσης. Ο στόχος είναι η καλύτερη κατανομή των υγρών μέσα στην ημέρα, όχι η ανεπαρκής πρόσληψή τους.
Όταν τα συμπτώματα είναι πιο ενοχλητικά, υπάρχουν φάρμακα που μπορούν να διευκολύνουν τη ροή των ούρων ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, να μειώσουν σταδιακά το μέγεθος του προστάτη. Αν τα φάρμακα δεν προσφέρουν επαρκή ανακούφιση ή υπάρχει σημαντική απόφραξη και επιπλοκές, μπορούν να εξεταστούν ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές ή χειρουργική αντιμετώπιση.
Είναι επίσης σημαντικό να μην λαμβάνουμε μόνοι μας φάρμακα ή συμπληρώματα για τον προστάτη, θεωρώντας ότι γνωρίζουμε την αιτία των συμπτωμάτων. Ο φαρμακοποιός μπορεί να καθοδηγήσει για τη σωστή χρήση προϊόντων και φαρμάκων, αλλά τα επίμονα ουρολογικά συμπτώματα χρειάζονται σαφώς ιατρική αξιολόγηση.
Η αρθρογραφία του δικτύου Green Pharmacy αντλεί στοιχεία μόνο από έγκυρες πηγές και επίσημους φορείς. Η αρθρογραφία σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ιατρική διάγνωση και αγωγή.
Βρείτε τώρα δίπλα σας ένα φαρμακείο του Δικτύου Green Pharmacy εδώ!