Δρ. Αναστασία ΚοτσοπούλουCPsychol AFBPsS, Ψυχολόγος

Σύγχρονο Κέντρο Υποστήριξης Εκπαίδευσης Έρευνας και Εποπτείας.

Psychologikokentro.gr

Όταν μιλάμε για αλλεργίες, συχνά το μυαλό μας πηγαίνει και στις αλλεργίες που μπορεί να έχουμε σε διάφορες προσωπικότητες ανθρώπων που μας περιβάλλουν. Σε αυτούς μπορεί να ανήκουν οι αδιάφοροι, οι τεμπέληδες, οι ανάγωγοι, οι ψεύτες, οι κακοποιητικοί, οι εκμεταλλευτές, οι τσιγκούνηδες, οι σπάταλοι κλπ. Αυτά τα χαρακτηριστικά μπορεί να είναι κόκκινο πανί για κάποιους. Συχνά όμως ακούμε για μια μεγάλη κατηγορία ανθρώπων που χαρακτηρίζονται ως «τοξικοί» και πρέπει να αποβάλλονται από την ζωή μας, γιατί μας κάνουν κακό.

Τι εννοούμε όταν λέμε τοξικές σχέσεις;

Τοξικές είναι οι σχέσεις που υπάρχει μεγάλη ανισότητα. Όταν ο ένας, σε σταθερή βάση, δίνει περισσότερα από όσα παίρνει, και αυτό τον οδηγεί στο να νοιώθει υποτιμημένος, ότι δεν του αξίζει κάτι περισσότερο, πέφτει η αυτοεκτίμησή του.  Μια τοξική σχέση όμως, δεν επηρεάζει μόνο την αυτοεκτίμηση του ατόμου, μολύνει την ευτυχία του, τον τρόπο που ζει και που βλέπει τον κόσμο γενικότερα. Τις περισσότερες δε φορές, αυτές οι σχέσεις μπορεί να ξεκινήσουν ως υγιείς, αλλά τα αρνητικά συναισθήματα, η κακή ιστορία (προηγούμενες σχέσεις) ή οι μακροπρόθεσμες ανεκπλήρωτες ανάγκες, μπορούν να εξασθενίσουν δηλητηριάζοντας την σχέση. Μπορεί να συμβεί εύκολα και γρήγορα ακόμα και στους δυνατούς ανθρώπους.

 

Μπορώ να το αλλάξω, να το διορθώσω;

Αρχικά να αναφέρουμε ότι όλες οι σχέσεις αξίζουν έναν αγώνα. Σε μια τοξική σχέση η κακή διάθεση, ο θυμός, η δυστυχία, γίνονται η νόρμα, η καθημερινότητα. Μπαίνετε στην διαδικασία να είστε πιο απόμακροι και δεν υποφέρετε μόνο μέσα στην σχέση αλλά και στα άλλα πεδία όπως οι φιλίες, η δουλειά κ.α. Αν η σχέση είναι τοξική, είναι πολύ πιθανό να μην έχει αποτέλεσμα ο αγώνας αυτός γιατί υπάρχει συναισθηματική μετακίνηση. Τότε αναρωτιέστε αν ήταν ποτέ εκεί πραγματικά ή με τον τρόπο που θέλατε. Υπάρχει και η πιθανότητα η παραμονή σε μια τέτοια σχέση να σας μειώνει καθημερινά και να σας υποβιβάζει, μέχρι την συναισθηματική σας εξόντωση.

 

Υπάρχουν ενδείξεις πως είμαι σε μια τοξική σχέση;

Είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία σας, η συνειδητοποίηση ότι η σχέση είναι τοξική. Πιθανόν  να μην μπορείτε εύκολα να φύγετε από αυτήν, αλλά είναι σημαντικό να μπορέσετε να το συνειδητοποιήσετε και να οριοθετήσετε- έστω και αργά- την συμπεριφορά σας. Μπορεί κάποια από τα παρακάτω σημεία να συμβαίνουν σε όλους τους ανθρώπους και σε διαφορετικές φάσεις της σχέσης τους. Αυτό δεν τις καθιστά όλες τοξικές. Οι τοξικές σχέσεις χαρακτηρίζονται από συνέπεια, ένταση και αρνητική αίσθηση όλη την ώρα.

  • Αποφεύγεις να πεις τι θέλεις γιατί δεν έχει νόημα: οι ανάγκες που μπορεί να έχεις μέσα στην σχέση για αγάπη, φροντίδα, επικοινωνία, εκτίμηση, σεξ, ακυρώνονται ή αγνοούνται και ξέρεις πως αν τις εκφράσεις θα καταλήξει σε καβγά ή κατηγορίες ή και σε ψεύτικες υποσχέσεις. Έτσι αποφεύγεις να τις εκφράσεις και μένεις με το παράπονο.
  • Όταν δεν υπάρχει το «όχι»: Το όχι είναι σημαντικό σε κάθε σχέση. Μην το θυσιάζεις ακόμα και στο όνομα της αγάπης. Στις υγιείς σχέσεις ο καθένας σέβεται και συμβιβάζεται με τις ανάγκες του άλλου. Πρέπει να νιώθεις ελεύθερος να εκφράσεις την άποψη σου και τα θέλω σου και να πεις το όχι σου.
  • Νιώθεις άσχημα (όλη την ώρα). Κοιμάσε στεναχωρημένος/η και ξυπνάς δυστυχισμένος/η. Βλέπεις τους γύρω σου και αναρωτιέσε γιατί εγώ να μην απολαμβάνω την αγάπη.
  • Αισθάνεσαι ότι είσαι υπό επιτήρηση: κάθε σου κίνηση, βλέμμα, πράξη πρέπει να αιτιολογείται και να βρίσκεις συνεχώς μια δικαιολογία γιατί λειτούργησες έτσι ή αλλιώς. Μια συνεχής απολογία.
  • Δεν υπάρχει προσπάθεια: αν νιώθεις ότι δεν επενδύεις στη σχέση και δεν δίνεις πια όσα ήθελες ή μπορούσες, απλά συμβιώνεις με αυτό το άτομο.
  • Όλη η προσπάθεια, η αγάπη πηγάζει από εσένα: καμία σχέση δεν κρατιέται αν την προσπάθεια την κάνει μόνο ο ένας. Μπορεί η ελπίδα ότι τα πράγματα θα βελτιωθούν να σε κρατάει αλλά στην πραγματικότητα κάνεις ένα αγώνα χωρίς να βλέπεις ότι η γραμμή του τερματισμού δεν υπάρχει. Κάποια στιγμή πρέπει να πεις προσπάθησα αρκετά. Φτάνει.
  • Λεκτική ή σωματική κακοποίηση: δεν χρειάζεται να αναφερθούμε σε αυτή την κατηγορία, γιατί εννοείται πως είναι σημάδια τοξικών σχέσεων.

Μπορεί να αναγνωρίζεις κάποια σημάδια σε αυτά που αναφέρθηκαν παραπάνω στην δική σου σχέση. Μίλα με έναν δικό σου άνθρωπο, ή με κάποιον ειδικό και δες τι μπορείς να κάνεις και αποφάσισε την μάχη που θέλεις και μπορείς να δώσεις. Δύσκολα αλλάζουν αυτές οι σχέσεις, αλλά αν αποφασίσεις να μείνεις σε αυτή θα πρέπει να ξέρεις τι θυσιάζεις και τι αντοχές έχεις για να ανταποκριθείς.

Βρείτε τώρα δίπλα σας ένα φαρμακείο του Δικτύου Green Pharmacy εδώ!